“JetZero” 2030-njy ýyla çenli ultra täsirli uçarlaryny işe girizer

Düýbi Kaliforniýada ýerleşýän “JetZero” kompaniýasy NASA we ABŞ-nyň Federal awiasiýa administrasiýasy bilen garyşyk ganatly uçaryny 2030-njy ýyla çenli işe girizmek üçin işleýändigini aýtdy. Meýilnama görä, täze uçar 50% az ýangyç ulanar we arassa wodorod uçarlary üçin amatly platforma üpjün eder.

Ilkinji “JetZero” uçary Z-5 bolar. “Boeing 767” -iň ornuny tutup, azyndan 250 ýolagçy gatnatmak üçin niýetlenendir. Uçuş aralygy 5000 deňiz milinden (9,260 km) geçer. Boeing 767-iň ganatynyň uzynlygy 48m bolsa, Z-5-iň ganaty 61 metre golaý bolar, emma Airbus A330-a hyzmat edip biljek islendik howa menzilinde hereket eder. Aýratyn bir zat talap etmeýän tekjeden daşarky hereketlendirijileri ulanar.

“JetZero” uçarynyň NASA bäsleşiginde ýeňiş gazanjakdygy tomusda belli bolar.

Fýuzeliň özi adaty turba görnüşinden has ýokary göteriji öndürýär, şonuň üçin uly ganatly ýer gerek däl. Aerodinamiki taýdan durnukly, şonuň üçin guýruk ganatyny talap etmeýär. Bu faktorlaryň hemmesi uçaryň çekilmegini we agramyny azaltmak üçin goşant goşýar. Içinde ýük we ýolagçylar üçin has köp ýer bar we oturgyç tertibi adaty uçar däl-de, teatra meňzeýär. Mundan başga-da, hereketlendirijiler üstünde oturdylyp bilner, bu hem kabinada, hem ýerdäki ses derejesini ep-esli peseldýär (ýokardaky suratdaky mysal).

Allaýar SEÝITLIÝEW,

Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň

Halkara gatnaşyklary institutynyň Halkara

žurnalistikasy fakultetiniň 4-nji ýyl talyby.